Vì sao năm Thái lớn hơn 543?
PL 2569 = 2026 + 543. Con số 543 là khoảng cách giữa lúc Đức Phật nhập Niết-bàn (parinirvana) và khởi đầu Công nguyên, theo cách tính ở Thái Lan.
Phật lịch tính từ đâu
Phật lịch (พุทธศักราช, BE) tính năm từ khi Đức Phật nhập Niết-bàn. Theo cách tính của Thái, sự kiện này xảy ra 543 năm trước Công nguyên, và PL 1 bắt đầu tròn một năm sau đó. Vì vậy năm Thái luôn bằng năm Dương lịch cộng 543 — còn tháng và ngày thì giống nhau.
Vì sao Sri Lanka và Myanmar cộng 544
Thái Lan, Lào và Campuchia coi năm nhập Niết-bàn là năm 0; Sri Lanka và Myanmar coi đó là năm 1, nên Phật lịch của họ lớn hơn 1 (Dương lịch + 544). Ở Myanmar, năm còn đổi theo âm lịch, không phải vào ngày 1 tháng 1. Phật lịch dùng ở Việt Nam cũng theo cách Dương lịch + 544, nên lớn hơn Phật lịch Thái 1 năm.
Thái Lan áp dụng Phật lịch khi nào
| Năm | Thay đổi |
|---|---|
| trước 1889 | Ghi ngày chính thức theo kỷ nguyên Chula Sakarat với âm lịch; năm mới vào khoảng Songkran |
| 1889 (PL 2432) | Vua Rama V áp dụng dương lịch và kỷ nguyên Rattanakosin (RS); năm mới vào ngày 1 tháng 4 |
| 1912 (PL 2455) | Vua Rama VI thay RS bằng Phật lịch; năm mới vẫn là ngày 1 tháng 4 |
| 1940 (PL 2483) | Một năm chỉ có chín tháng: 1 tháng 4 – 31 tháng 12 |
| 1941 (PL 2484) | Ngày 1 tháng 1 trở thành ngày đầu năm mới |
Đó là lý do giấy tờ Thái đề tháng 1–3 trước năm 1941 ghi năm PL nhỏ hơn 1 so với cách tính ngày nay (xem công cụ đổi ngày).
Sống với hai loại lịch
Biểu mẫu, hóa đơn, hợp đồng và tin tức ở Thái dùng năm PL; hộ chiếu, thị thực và giao dịch quốc tế dùng năm Dương lịch. Thẻ căn cước Thái ghi cả hai. Khi phân vân, năm có bốn chữ số bắt đầu bằng 25 là năm PL.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao năm Thái khác năm Dương lịch?
Thái Lan tính năm từ khi Đức Phật nhập Niết-bàn, 543 năm trước Công nguyên.
PL 1 là năm nào?
Theo công thức của Thái, PL 1 tương ứng với năm 543 trước Công nguyên.
Từ khi nào năm Thái bắt đầu vào ngày 1 tháng 1?
Từ năm 1941 (PL 2484). Trước đó, năm Thái bắt đầu vào ngày 1 tháng 4.
Làm sao biết một năm là PL hay Dương lịch?
Năm hiện nay bắt đầu bằng 25 (ví dụ 2569) là Phật lịch; bắt đầu bằng 20 (ví dụ 2026) là Dương lịch.
Vì sao năm Phật lịch ở chùa Việt Nam khác năm Phật lịch Thái?
Phật lịch dùng ở Việt Nam bằng Dương lịch + 544, nên cùng một năm sẽ lớn hơn Phật lịch Thái 1.